Mülteciler

Foto?raf: Dominic Nahr

Günümüzde yakla??k 60 milyon ki?i, ?at??malar ve siyasi bask?lar sebebiyle ülkelerini terk etmektedir. Bu b?lgeler, de?i?en ko?ullar?n da etkisiyle, ?rk?, dini veya siyasi g?rü?ü sebebiyle bu ki?ilerin güvenli bir ya?am sürdüremeyece?i topraklar haline gelmektedir. Devletleri ise, art?k bu ki?ileri koruyamamaktad?r.

S?n?r Tan?mayan Doktorlar (MSF), dünyan?n her yerinde mültecilere ve yerinden edilmi? topluluklara ihtiya?lar? olan psikolojik yard?m? ve beslenme takviyesini sa?lamak i?in ?al??maktad?r. Mülteci kamplar?nda hastaneler kurulur, kad?nlar?n sa?l?kl? do?um yapmas? sa?lan?r, ?ocuklar salg?n hastal?klara kar?? koruma ama?l? a??lan?r ve temiz i?me suyu tedarik edilir.

K?sa bilgi:

  • Dünyan?n farkl? b?lgelerinde 19,5 milyondan fazla mülteci bulunmaktad?r.
  • ülke i?inde yerinden edilmi? ki?iler, ülkelerinden ka?mad?klar? i?in “mülteci” olarak tan?mlanamaz. Günümüzde dünyan?n 52 ülkesinde 38,2 milyon insan, “ülke i?inde yerinden edilmi? ki?i” statüsündedir.
  • Geli?mekte olan ülkeler, dünyadaki mültecilerin %86’s?n? a??rlam??t?r.

Bugün g?rdüklerim 1991’de g?rdüklerimin birebir ayn?s?: Sava??n yerle bir etti?i memleketlerinden ka?an umutsuz insanlar, insanl?k d??? ya?am ko?ullar?na sahip kamplarda son bulan bir umut yolculu?una ??k?yor. -?Abubakar Mohamed Mahamud, S?n?r Tan?mayan Doktorlar Saha Koordinat?rü Yard?mc?s?, Dadaab - Kenya

Uluslararas? Hukuk

Mülteciler, uluslararas? hukuk ?er?evesinde korunmaktad?r. Birle?mi? Milletler Mülteciler Yüksek Komiserli?i (BMMYK - UNHCR), mültecilerin s???nma talep etme, yard?m alma (yiyecek, bar?nma, sa?l?k hizmeti vb.), ?iddetten korunma haklar?n?n devaml?l???ndan sorumludur ve bu ki?ilerin durumlar?n?n iyile?tirilmesi i?in ??züm odakl? ?al??malar yürütür.

Ancak baz? politikalar, mültecileri s???nma talep etmekten vazge?irmek i?in tasarlanm??t?r. Bu politikalar, mültecilere y?nelik ihtiya?lar? g?rmezden gelir veya en basit tabirle mültecileri reddeder. Mülteciler i?in sa?l?k hizmetleri sa?lanmas?n?n yan? s?ra, bu gibi politikalar hakk?nda tart??man?n da e?it derecede ?nemli oldu?una inanan S?n?r Tan?mayan Doktorlar, mülteci haklar? i?in sürdürülebilir ?al??malar ortaya koyar.

Uluslararas? hukukta sivillerin sava? ko?ullar?nda korunmas? ?art? bulunmas?na ra?men kad?n ve ?ocuklar, s?kl?kla sava?an taraflar?n stratejik hamlesi ve bilin?li bir tercihi olarak ?iddete hedef olurlar. Ma?dur olan bu insanlara y?nelik güvenli alanlarda cerrahi müdahale ve sa?l?k hizmeti sa?lamak i?in ?e?itli projeler geli?tirilmesine ra?men bu ki?ilerin büyük b?lümü, sa?l?k sisteminin ??kmü? oldu?u b?lgelerde ya?amaya devam etmek durumunda kal?r. Bu b?lgeler ise, ?o?u zaman yard?m kurulu?lar?n?n faaliyetlerini sürdüremeyece?i kadar tehlikelidir ve bunun sonucunda ma?durlara yard?m sa?lamak olanaks?z hale gelebilir.

Dünyan?n En Büyük Mülteci Kamp?

ülkeler mültecilere bar?nma olana?? sa?lad???nda, bu ki?iler s?kl?kla k?tü ko?ullara sahip ve a??r? kalabal?kla?m?? kamplarda ya?aman?n getirdi?i sa?l?k problemleriyle yüzle?mek durumunda kal?r. 460,000 mülteciyi a??rlayan Kenya’daki Dadaab Mülteci Kamp?, dünyan?n en tehlikeli ve en büyük mülteci kamp? olarak kay?tlara ge?mi?tir.

Dadaab art?k bir mülteci kamp? de?ildir. Somali’deki sava?tan ciddi zarar g?rmü? insanlar?n gelmesiyle her ge?en gün daha da kalabal?kla?an bu kamp, art?k bu insanlar?n yerle?ik ya?am alan?d?r. Artan beslenme yetersizli?ine ek olarak, k?zam?k ve kolera gibi h?zla yay?lan salg?n hastal?klar, bu kamplarda al???lagelmi? sorunlar olarak g?rülmektedir.

MSF’nin Saha Koordinat?rü Yard?mc?s? Abubakar Mohamed Mahamud, Dadaab’da 20 y?ldan fazla ?al??t?. Mahamud, bu süre?te ?ahit olduklar?n? ??yle aktar?yor: “Somali’deki kriz yak?n zamanda son bulacak gibi de?il. Tarih tekerrür ediyor ve bu, asla sonu gelmeyecek bir sorun haline gelmi? durumda. Bugün g?rdüklerim 1991’de g?rdüklerimin birebir ayn?s?: Sava??n yerle bir etti?i memleketlerinden ka?an umutsuz insanlar, insanl?k d??? ya?am ko?ullar?na sahip kamplarda son bulan bir umut yolculu?una ??k?yor.”

2011’de Afrika Boynuzu b?lgesinde ya?anan kurakl?k sonras?nda ?ok say?da insan?n Somali’den ka?arak güvenli bir ya?am alan?, yiyecek ve sa?l?k hizmeti aray???na ba?lamas?, halihaz?rda s?k?nt?l? olan Dadaab’daki mülteci kamp?n?n sorunlar?n? daha da artm??t?r. Dadaab i?indeki be? kamptan biri olan Dagahaley’de MSF ekipleri yard?mlar?n? ü?e katlayarak, ?nceden var olan 100 yatakl? -anne sa?l???, pediatri, acil müdahale ve genel sa?l?k hizmetine odaklanan- hastaneye ek olarak, 200 yatakl? bir acil beslenme merkezini hizmete a?m??t?r.

ülkesinde Yerinden Edilmi? Bireyler

ülke i?inde yerinden edilmi? ki?iler genellikle mültecilerle benzer sebeplerle (silahl? ?at??ma, insan haklar? ihlali veya do?al afetler) evlerini terk etmelerine ra?men, teknik olarak mülteci say?lmazlar. Bu ki?iler s???nma talep etmek i?in herhangi bir ulusal s?n?r? ge?mezler ve genellikle kendi devletlerinin politikalar? yüzünden ka?makta olmalar?na ra?men, yasal olarak hala devletlerinin korumas? alt?ndad?rlar.

Günümüzde dünyan?n 52 ülkesinde 38,2 milyon insan, “ülke i?inde yerinden edilmi? ki?i” statüsündedir ve bu ki?ilerin d?rtte ü?ü kad?n ve ?ocuklardan olu?ur.